Hemoroid

Hemoroid Nedir? Belirtileri, Evreleri ve Tedavisi

Hemoroid, halk arasında basur olarak da bilinen; makat kanalı ve rektumun alt bölümündeki normal hemoroidal yastıkçıkların genişlemesi, destek dokularının zayıflaması ve aşağı doğru yer değiştirmesi sonucunda kanama, sarkma, şişlik veya rahatsızlık gibi belirtiler oluşturmasıdır.

Hemoroid herkeste aynı şekilde ortaya çıkmaz. Bir kişide dışkılama sırasında parlak kırmızı kanama öne çıkarken başka bir kişide makatta meme, dışarı çıkan doku, şişlik, kaşıntı, nemlenme veya ağrı daha belirgin olabilir. Bu farklılığın temel nedenlerinden biri hemoroidin iç veya dış yerleşimli olmasıdır.

İç hemoroidler ayrıca dışarı sarkma özelliklerine göre 1., 2., 3. ve 4. evre olarak sınıflandırılır. Ancak hemoroidin evresi tek başına hastalığın ne kadar ciddi olduğunu veya hangi tedavinin uygulanacağını belirlemez. Kanama, sarkma, dış hemoroid varlığı, ağrı ve hastanın günlük yaşamının ne kadar etkilendiği birlikte değerlendirilir.

Makattan gelen her kanama, ele gelen her şişlik veya dışarı çıkan her doku hemoroid değildir. Anal fissür, anal fistül, perianal apse ve bağırsak kaynaklı farklı hastalıklar benzer şikâyetlere yol açabileceği için özellikle tekrarlayan yakınmalarda doğru tanı önemlidir.

Hemoroid Nedir?

Makat kanalında damarlar, bağ dokusu ve düz kas liflerinden oluşan hemoroidal yastıkçıklar bulunur. Bunlar normal anatomik yapılardır ve anal kanalın kapanmasına, gaz ve dışkı kontrolünün sürdürülmesine katkıda bulunur.

Dolayısıyla hemoroid hastalığında sorun bu dokuların varlığı değildir. Hemoroidal dokular genişlediğinde, onları yerinde tutan destek yapıları zayıfladığında ve dokular aşağı doğru yer değiştirdiğinde şikâyetler ortaya çıkmaya başlayabilir.

Bu nedenle hemoroidi yalnızca “makattaki damarların genişlemesi” şeklinde tanımlamak eksik olur. Damar yapılarının yanı sıra destek dokularındaki değişiklikler, dışkılama sırasında oluşan basınç ve hemoroidal dokunun sarkması da hastalığın oluşumunda önemlidir.

Hemoroidal dokunun yerleşimine göre temel olarak iç hemoroid ve dış hemoroid ayrımı yapılır. Aynı kişide iç ve dış hemoroidal yapıların birlikte bulunması da mümkündür.

İç Hemoroid ile Dış Hemoroid Arasındaki Fark Nedir?

İç ve dış hemoroid aynı bölgeyle ilişkili olsa da anatomik yerleşimleri, ağrı duyuları ve oluşturabilecekleri şikâyetler farklıdır.

Özellik İç Hemoroid Dış Hemoroid
Yerleşim Anal kanalın iç bölümünde Makat girişinin dış bölümünde
Öne çıkan şikâyet Kanama ve sarkma Şişlik, hassasiyet ve ağrı
Dışarıdan görülme Erken evrede genellikle görülmez Çoğunlukla fark edilebilir
Dışarı çıkan doku İleri evrelerde görülebilir Dış bölgede şişlik şeklinde görülebilir
Evreleme 1., 2., 3. ve 4. evre Klasik 1-4 evreleme kullanılmaz
Tromboz Klasik tromboze dış hemoroidden farklıdır Pıhtı gelişerek ani ve ağrılı şişlik oluşturabilir

İç hemoroid anal kanalın içerisinde gelişir. Erken dönemde kişi dışarıdan herhangi bir değişiklik görmeyebilir. İlk fark edilen belirti çoğu zaman dışkılama sırasında veya sonrasında görülen parlak kırmızı kanamadır. Hastalık ilerlediğinde hemoroidal doku dışarı doğru sarkabilir.

Dış hemoroid ise makat girişinin dış bölümündeki deriyle kaplı alanda bulunur. Bu bölgenin ağrı duyusu daha belirgin olduğu için özellikle pıhtı gelişen dış hemoroidlerde ani başlayan ağrı, hassasiyet ve sert şişlik ön plana çıkabilir.

Hemoroid Nasıl Anlaşılır?

Hastaların önemli bir bölümü hemoroidi “basur memesi”, “makatta meme”, “makatta şişlik”, “tuvalette kanama” veya “dışarı çıkan parça” gibi ifadelerle tarif eder.

Hemoroidde görülebilecek başlıca belirtiler şunlardır:

  • Dışkılama sırasında veya sonrasında parlak kırmızı kan gelmesi

  • Tuvalet kâğıdında veya klozette kan görülmesi

  • Dışkılama sırasında makat dışına çıkan doku

  • Makat çevresinde ele gelen meme veya şişlik

  • Dışkılama sonrasında dolgunluk hissi

  • Mukus benzeri akıntı veya nemlenme

  • Makat çevresinde kaşıntı ve tahriş

  • Temizlikte zorlanma

  • Bazı hemoroid türlerinde ağrı veya hassasiyet

Bu belirtilerin dağılımı hemoroidin türüne göre değişir. İç hemoroidde kanama ve sarkma daha sık ön plana çıkarken dış hemoroidde şişlik ve ağrı daha belirgin olabilir.

Hemoroidin farklı türlerinde ortaya çıkabilecek şikâyetler hemoroid belirtileri değerlendirilirken daha ayrıntılı incelenebilir.

Hemoroid Kanaması Nasıl Olur?

Hemoroide bağlı kanama çoğunlukla parlak kırmızı renktedir ve genellikle dışkılama sırasında veya hemen sonrasında fark edilir.

Kan;

  • tuvalet kâğıdında,

  • dışkının yüzeyinde,

  • klozette damla şeklinde

görülebilir.

Özellikle iç hemoroidlerde kanama belirgin bir ağrı olmadan ortaya çıkabilir. Ancak makattan gelen kanın otomatik olarak basura bağlanması doğru değildir. Kanamanın rengi, miktarı, tekrarlama sıklığı ve eşlik eden diğer belirtiler birlikte değerlendirilmelidir.

Bu konu hemoroid kanaması bölümünde ayrıntılı olarak ele alınmaktadır.

Hemoroid Ağrısı Nasıl Olur?

Hemoroid her zaman ağrı oluşturmaz. Özellikle erken evredeki iç hemoroidlerde kanama bulunmasına rağmen belirgin ağrı olmayabilir.

Ağrı daha çok dış hemoroidde, dış hemoroid içerisinde pıhtı geliştiğinde veya dışarı sarkan hemoroidal dokuda sıkışma ve şişlik meydana geldiğinde öne çıkabilir.

Bu nedenle “hemoroid varsa mutlaka ağrır” veya “ağrı yoksa hemoroid değildir” şeklindeki iki yaklaşım da doğru değildir. Ağrının niteliği ve eşlik eden belirtiler ayırıcı değerlendirmede önemlidir.

Ağrının hemoroid türlerine göre değişimi hemoroid ağrısı içeriğinde ayrıntılı olarak incelenmektedir.

Hemoroid Memesi Nedir?

Hastaların “hemoroid memesi”, “basur memesi” veya “makatta meme” olarak tarif ettiği yapı her zaman aynı şeyi ifade etmez.

İç hemoroidde hemoroidal doku büyüyerek dışkılama sırasında makat dışına doğru sarkabilir. Erken evrelerde bu doku dışarı çıkmazken ilerleyen evrelerde dışarı çıkıp kendiliğinden geri dönebilir, elle içeri itilmesi gerekebilir veya sürekli dışarıda kalabilir.

Dış hemoroidde ise makat girişinde doğrudan ele gelen şişlik veya çıkıntı fark edilebilir. Özellikle tromboz geliştiğinde bu şişlik kısa sürede büyüyebilir, sertleşebilir ve belirgin ağrı oluşturabilir.

Bu nedenle makatta ele gelen her çıkıntıyı yalnızca “hemoroid memesi” olarak değerlendirmek doğru değildir. Cilt katlantıları, apse, farklı anal lezyonlar ve başka anorektal sorunlar da benzer şekilde fark edilebilir.

Hemoroid Neden Olur?

Hemoroidin ortaya çıkması çoğunlukla tek bir nedene bağlı değildir. Hemoroidal dokuları yerinde tutan bağ dokularının zamanla zayıflaması ile makat ve rektum bölgesindeki basıncı artıran faktörler birlikte rol oynayabilir.

Hemoroidle ilişkilendirilen başlıca faktörler şunlardır:

  • Kronik kabızlık

  • Sert dışkılama

  • Uzun süre ıkınma

  • Tuvalette gereğinden fazla zaman geçirme

  • Liften fakir beslenme

  • Yetersiz sıvı tüketimi

  • Uzun süren ishal dönemleri

  • Gebelik

  • Fazla kilo

  • Hareketsiz yaşam

  • Yaşla birlikte destek dokularının zayıflaması

Örneğin kronik kabızlıkta sert dışkının çıkarılması için daha fazla ıkınma gerekebilir. Tekrarlayan basınç hemoroidal yapıların genişlemesine ve destek dokularının zamanla aşağı doğru yer değiştirmesine katkıda bulunabilir.

Benzer şekilde tuvalette uzun süre oturmak ve dışkılama ihtiyacı olmadığı hâlde uzun süre ıkınmak da makat bölgesindeki basıncı artırabilir.

Hemoroidin oluşum mekanizması ve risk faktörleri hemoroid neden olur? içeriğinde daha ayrıntılı incelenmektedir.

Hemoroid Evreleri Nelerdir?

1., 2., 3. ve 4. evre şeklindeki klasik hemoroid sınıflandırması yalnızca iç hemoroidler için kullanılır.

Sınıflandırmada temel ölçüt hemoroidal dokunun dışarı sarkıp sarkmadığı ve dışarı çıktığında nasıl geri döndüğüdür.

EvreTemel ÖzellikHastanın Fark Edebileceği Durum1. EvreHemoroidal doku dışarı çıkmazKanama olabilir ancak dışarı çıkan meme görülmez2. EvreDışkılama sırasında dışarı çıkar ve kendiliğinden geri dönerTuvalette meme çıkıp sonrasında kaybolabilir3. EvreDışarı çıkar ve kendiliğinden geri dönmezHemoroid memesini elle içeri itmek gerekebilir4. EvreSürekli dışarıda kalabilirDoku içeri itilemeyebilir veya tekrar hemen dışarı çıkabilir

Evre yükseldikçe sarkma daha belirgin hâle gelir ancak hemoroid evresi tedavi kararının tek belirleyicisi değildir. Örneğin belirgin kanaması bulunan daha erken evre bir hemoroid ile ileri sarkması bulunan fakat farklı şikâyetleri olan bir hemoroidin tedavi ihtiyaçları aynı olmayabilir.

Evreler arasındaki ayrım hemoroid evreleri içeriğinde ayrıntılı olarak açıklanmaktadır.

Tromboze Hemoroid Nedir?

Tromboze hemoroid denildiğinde çoğunlukla dış hemoroidal damarlar içerisinde pıhtı oluşmasına bağlı gelişen, ani başlayan ağrılı şişlik tablosu kastedilir.

Hasta genellikle makat kenarında kısa sürede ortaya çıkan:

  • sert bir şişlik,

  • belirgin hassasiyet,

  • oturmakla artabilen ağrı,

  • mor veya mavimsi görünümlü çıkıntı

fark edebilir.

Bu tablo klasik iç hemoroid evrelemesinden farklıdır. Yani tromboze dış hemoroid “5. evre basur” veya “ileri evre iç hemoroid” anlamına gelmez.

Basura Ne İyi Gelir?

“Basura ne iyi gelir?” sorusunun cevabı hemoroidin türüne ve şikâyetin derecesine göre değişir. Erken ve hafif yakınmalarda amaç öncelikle dışkının aşırı sertleşmesini, uzun süreli ıkınmayı ve hemoroidal bölge üzerindeki tekrarlayan basıncı azaltmaktır.

Bu amaçla:

  • yeterli lif tüketmek,

  • yeterli sıvı almak,

  • dışkılama ihtiyacını uzun süre ertelememek,

  • tuvalette gereğinden fazla zaman geçirmemek,

  • uzun süre ve zorlayıcı biçimde ıkınmamak,

  • düzenli fiziksel aktiviteyi sürdürmek

yararlı olabilir.

Ancak bu öneriler ileri derecede sarkmış hemoroidal dokuyu ortadan kaldıran bir tedavi değildir. Kanama, dışarı çıkan doku veya diğer şikâyetler devam ediyorsa hemoroidin tipi ve evresi değerlendirilerek farklı tedavi seçenekleri gündeme gelebilir.

Lif, sıvı tüketimi ve dışkı kıvamı arasındaki ilişki hemoroidde beslenme içeriğinde daha ayrıntılı ele alınmaktadır.

Hemoroid Kendiliğinden Geçer mi?

Hafif hemoroid yakınmaları dışkılama alışkanlığının düzelmesi ve bölgedeki basıncın azalmasıyla gerileyebilir. Özellikle kabızlık veya yoğun ıkınma sonrasında ortaya çıkan geçici şişlik ve rahatsızlık zaman içerisinde azalabilir.

Ancak “şikâyetin azalması” ile hemoroidal yapının tamamen ortadan kalkması aynı şey değildir.

Özellikle:

  • sürekli tekrarlayan kanama,

  • dışkılama sırasında düzenli olarak dışarı çıkan hemoroid memesi,

  • elle içeri itilmesi gereken doku,

  • sürekli dışarıda kalan hemoroid,

  • tekrarlayan tromboz

gibi durumlarda yalnızca kendiliğinden geçmesini beklemek uygun olmayabilir.

Hemoroid Tanısı Nasıl Konulur?

Hemoroid tanısında yalnızca hastanın “basurum var” şeklindeki tarifine dayanılmaz. Değerlendirme şikâyetlerin ayrıntılı olarak sorgulanması ve anorektal muayene ile başlar.

Özellikle şu bilgiler önemlidir:

  • Kanama olup olmadığı

  • Kanamanın rengi ve miktarı

  • Dışarı çıkan bir doku bulunup bulunmadığı

  • Çıkan dokunun kendiliğinden geri dönüp dönmediği

  • Elle içeri itme ihtiyacı

  • Ağrının bulunup bulunmadığı

  • Kabızlık veya ishal öyküsü

  • Akıntı, kaşıntı veya nemlenme

  • Daha önce uygulanan tedaviler

Dış hemoroidler muayene sırasında doğrudan görülebilir. İç hemoroidler ise her zaman dışarıdan fark edilmez. Gerektiğinde anal kanalın değerlendirilmesinde anoskopi gibi yöntemlerden yararlanılabilir.

Özellikle makattan kanama bulunan kişilerde kanamanın yalnızca hemoroide bağlanmaması önemlidir. Hemoroid saptanması, mevcut kanamanın kesin olarak hemoroidden kaynaklandığı anlamına gelmez.

Değerlendirme süreci hemoroid tanısı içeriğinde ayrıntılı olarak ele alınmaktadır.

Hemoroid Tedavisi Nasıl Yapılır?

Hemoroid tedavisinde herkese uygulanan tek bir yöntem yoktur. Tedavi, hastalığın yalnızca adına veya evresine bakılarak seçilmez.

Planlama sırasında:

  • hemoroidin iç veya dış olması,

  • iç hemoroidin evresi,

  • kanamanın bulunup bulunmadığı,

  • sarkmanın derecesi,

  • belirgin dış hemoroid bileşeni,

  • ağrı ve diğer şikâyetler,

  • daha önce uygulanan tedaviler

birlikte değerlendirilir.

Klinik DurumDeğerlendirilebilecek YaklaşımHafif yakınmalar, kabızlık veya sert dışkılamaDışkılama ve yaşam tarzı düzenlemeleriUygun iç hemoroidlerde devam eden kanama veya sınırlı sarkmaCerrahi dışı girişimler değerlendirilebilirDaha belirgin iç hemoroidal sarkmaHastalığın yapısına göre farklı girişimsel yöntemler değerlendirilebilirİleri sarkma, belirgin dış bileşen veya diğer yöntemlerle kontrol sağlanamamasıCerrahi tedavi seçenekleri gündeme gelebilir

Hemoroidin tipi, evresi ve baskın şikâyete göre seçeneklerin nasıl ayrıldığı hemoroid tedavisi içeriğinde ayrıntılı olarak açıklanmaktadır.

Ameliyatsız Hemoroid Tedavileri

Uygun iç hemoroidlerde ameliyat gerektirmeden uygulanabilecek bazı girişimsel yöntemler bulunmaktadır. Ancak her yöntem her hemoroid tipi veya evresi için uygun değildir.

Ameliyatsız hemoroid tedavisi kapsamında değerlendirilebilecek yöntemlerden bazıları şunlardır:

Lastik Bant Ligasyonu

Lastik bant ligasyonu, uygun iç hemoroidlerde hemoroidal dokunun tabanına küçük bir lastik bant yerleştirilmesine dayanan yöntemlerden biridir. Özellikle belirli evrelerdeki kanama ve sarkma şikâyetlerinde değerlendirilebilir.

Skleroterapi

Skleroterapi, uygun iç hemoroid dokusuna belirli bir solüsyon uygulanarak dokuda kontrollü bir etki oluşturulmasına dayanan tedavi seçeneklerinden biridir.

İnfrared Koagülasyon

İnfrared koagülasyon, kontrollü infrared enerji kullanılarak hemoroidal doku üzerinde etki oluşturulan ofis tipi girişimler arasında yer alır.

Lazer Hemoroid Tedavisi

Lazer hemoroid tedavisi, uygun seçilmiş bazı hemoroid olgularında değerlendirilebilen girişimsel yöntemlerden biridir.

Lazerin “her evrede uygulanabilen”, “kesin çözüm sağlayan” veya “her hastada ameliyatın yerini alan” bir yöntem olarak değerlendirilmesi doğru değildir. Uygunluk hemoroidin anatomik yapısına ve hastanın şikâyetlerine göre belirlenir.

Hemoroid Ameliyatı

Her hemoroid hastasının ameliyat olması gerekmez.

Hemoroid ameliyatı; belirgin ve ileri sarkma, büyük dış hemoroidal bileşen veya daha sınırlı tedavilere rağmen devam eden önemli şikâyetler gibi durumlarda değerlendirilebilir.

Hangi cerrahi yöntemin uygun olduğu ise hemoroidin anatomik yapısı ve hastanın klinik durumuna göre değişebilir.

Hangi Evrede Hangi Hemoroid Tedavisi Uygulanır?

Hemoroid tedavisini yalnızca “1. evrede şu, 2. evrede bu, 3. evrede şu yöntem uygulanır” şeklinde sabit bir şemaya dönüştürmek doğru değildir.

Çünkü aynı evrede bulunan iki hastada farklı sorunlar ön planda olabilir.

Örneğin:

  • Bir hastada temel şikâyet tekrarlayan kanama olabilir.

  • Başka bir hastada dışarı çıkan hemoroidal doku temel sorun olabilir.

  • Bir diğer hastada belirgin dış hemoroid eşlik edebilir.

Bu nedenle evre tedavi seçiminde önemli olmakla birlikte karar; evre + baskın şikâyet + iç/dış bileşen + önceki tedaviler birlikte değerlendirilerek verilir.

Hemoroid Tekrarlar mı?

Hemoroid tedavisinden sonra şikâyetler önemli ölçüde kontrol altına alınabilir; ancak hemoroid hastalığına zemin hazırlayan faktörlerin devam etmesi zaman içerisinde yeniden yakınma gelişmesine katkıda bulunabilir.

Özellikle:

  • kronik kabızlığın devam etmesi,

  • sürekli sert dışkılama,

  • uzun süreli ıkınma,

  • tuvalette uzun süre oturma

hemoroidal bölgedeki basıncın tekrar tekrar artmasına neden olabilir.

Tekrarlama olasılığı yalnızca yaşam tarzına değil, hemoroidin başlangıçtaki yapısına ve uygulanmış tedavinin türüne de bağlıdır. Bu nedenle “bir kez tedavi edilen hemoroid kesinlikle bir daha olmaz” şeklinde genel bir ifade kullanmak doğru değildir.

Hemoroid ile Anal Fissür Arasındaki Fark Nedir?

Hemoroid ve anal fissür makat bölgesinde sık karşılaşılan iki farklı hastalıktır ve zaman zaman birbirleriyle karıştırılabilir.

ÖzellikHemoroidAnal FissürTemel problemHemoroidal dokuların genişlemesi ve sarkmasıAnal kanalda çatlak oluşmasıKanamaÖzellikle iç hemoroidde sık görülebilirDışkılama sırasında az miktarda parlak kırmızı kan olabilirAğrıHer hemoroidde bulunmazDışkılama sırasında ve sonrasında keskin ağrı daha tipiktirDışarı çıkan dokuİç hemoroid sarkmasında görülebilirTemel bulgu değildir

Özellikle dışkılama sırasında başlayan ve dışkılama sonrasında devam eden keskin ağrı anal fissürü düşündürebilirken, ağrısız parlak kırmızı kanama ve dışarı doğru sarkan doku iç hemoroidde daha fazla ön plana çıkabilir.

Bununla birlikte iki hastalık aynı kişide birlikte de bulunabilir. Ayrıntılı bilgi için anal fissür içeriği incelenebilir.

Hemoroid Hangi Hastalıklarla Karışabilir?

Makatta kanama, ağrı, şişlik veya akıntının bulunması tek başına hemoroid anlamına gelmez.

DurumDaha Fazla Öne Çıkabilen BulguHemoroidKanama, hemoroid memesi, dışarı sarkma veya şişlikAnal fissürDışkılama sırasında ve sonrasında keskin ağrıAnal fistülTekrarlayan akıntı ve dönemsel şişlikPerianal apseHızla gelişen ağrılı şişlik, hassasiyet ve bazen ateş

Bu farklılıklar hastalıkları kesin olarak birbirinden ayırmak için yeterli değildir. Şikâyetin klinik muayene ile değerlendirilmesi gerekir.

Hemoroide Hangi Bölüm Bakar?

Hemoroid ve diğer makat bölgesi hastalıklarının tanı ve tedavisi Genel Cerrahi alanı içerisinde değerlendirilir.

Hemoroid, anal fissür, anal fistül, perianal apse ve benzeri makat bölgesi hastalıklarına yoğunlaşan genel cerrahi alanı ise sıklıkla proktoloji veya kolorektal cerrahi kapsamında ifade edilir.

Özellikle tekrarlayan kanama, dışarı çıkan doku, makat çevresinde şişlik veya uzun süren ağrı bulunuyorsa şikâyetin yalnızca kişinin kendi değerlendirmesiyle “basur” olarak kabul edilmesi yerine muayene edilmesi önemlidir.

Hemoroid İçin Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Hafif hemoroid yakınmaları zaman zaman azalabilir. Ancak bazı bulgular durumun değerlendirilmesini gerekli hâle getirir.

Özellikle:

  • makattan kanamanın tekrarlaması,

  • kanama miktarının artması,

  • dışarı çıkan dokunun kendiliğinden geri dönmemesi,

  • hemoroid memesini elle içeri itme ihtiyacının başlaması,

  • dokunun sürekli dışarıda kalması,

  • ani başlayan ve şiddetli makat ağrısı,

  • hızla gelişen sert bir şişlik,

  • ateş veya belirgin akıntı,

  • dışkılama alışkanlığında yeni ve belirgin değişiklik,

  • uygulanan düzenlemelere rağmen şikâyetlerin devam etmesi

durumlarında klinik değerlendirme yapılmalıdır.

Yoğun kanamaya baş dönmesi, bayılma hissi veya belirgin halsizliğin eşlik etmesi ya da ateşle birlikte hızla artan makat ağrısının bulunması halinde daha hızlı tıbbi değerlendirme gerekebilir.

Hemoroid Hakkında Sık Sorulan Sorular

Hemoroid ile basur aynı şey midir?

Evet. Basur, hemoroid hastalığının halk arasında kullanılan adıdır.

Hemoroid memesi içeri girer mi?

Bu durum iç hemoroidin evresine göre değişebilir. İkinci evrede dışarı çıkan doku kendiliğinden geri dönerken üçüncü evrede elle içeri itilmesi gerekebilir. Dördüncü evrede ise doku sürekli dışarıda kalabilir.

Hemoroid her zaman kanar mı?

Hayır. Kanama özellikle iç hemoroidde sık görülen belirtilerden biridir ancak her hemoroid hastasında bulunmaz.

Hemoroid her zaman ağrı yapar mı?

Hayır. Erken evredeki iç hemoroidlerde belirgin ağrı olmadan kanama görülebilir. Ağrı dış hemoroid ve özellikle tromboz gelişen dış hemoroidlerde daha belirgin olabilir.

Basur memesi neden dışarı çıkar?

İç hemoroidal dokuları yerinde tutan destek yapıların zayıflaması ve hemoroidal dokunun aşağı doğru sarkması sonucunda dışkılama sırasında doku makat dışına çıkabilir.

Hemoroid ameliyatsız tedavi edilebilir mi?

Uygun hastalarda yaşam tarzı düzenlemeleri, lastik bant ligasyonu, skleroterapi, infrared koagülasyon veya farklı girişimsel yöntemler değerlendirilebilir. Ancak hangi yöntemin uygun olduğu hemoroidin türüne, evresine ve baskın şikâyete göre belirlenir.

4. evre hemoroid ameliyatsız geçer mi?

Dördüncü evrede iç hemoroidal doku sürekli dışarıda bulunabilir ve ileri sarkma söz konusudur. Tedavinin yalnızca evre numarasına göre belirlenmesi doğru olmamakla birlikte ileri sarkmada cerrahi seçeneklerin değerlendirilme ihtimali artabilir.

Hemoroid kansere dönüşür mü?

Hemoroid kanser değildir ve doğrudan kansere dönüşen bir hastalık olarak değerlendirilmez. Ancak makattan kanama gibi bazı belirtiler farklı bağırsak hastalıklarında da görülebildiği için özellikle tekrarlayan kanamanın otomatik olarak hemoroide bağlanmaması önemlidir.

Hemoroid tekrar eder mi?

Tedavi sonrasında yeniden hemoroid yakınmaları ortaya çıkabilir. Kabızlık, sert dışkılama ve uzun süreli ıkınma gibi hazırlayıcı faktörlerin devam etmesi bu sürece katkıda bulunabilir.

Hemoroid için hangi doktora gidilir?

Hemoroid Genel Cerrahi alanında değerlendirilir. Hemoroid ve diğer anal bölge hastalıklarıyla özel olarak ilgilenen alan proktoloji olarak adlandırılır.

Genel Değerlendirme

Hemoroid yalnızca “makatta damar şişmesi” şeklinde değerlendirilmemesi gereken, iç ve dış olmak üzere farklı anatomik yapılarda ortaya çıkabilen bir hastalıktır.

İç hemoroidde kanama ve dışarı sarkma, dış hemoroidde ise makat kenarında şişlik, hassasiyet ve ağrı daha fazla ön plana çıkabilir. Hastaların “basur memesi” veya “makatta meme” şeklinde tarif ettiği yapı ise hemoroidin türüne ve evresine göre farklı özellik gösterebilir.

İç hemoroidler 1., 2., 3. ve 4. evre olarak sınıflandırılsa da tedavinin yalnızca evreye göre seçilmesi doğru değildir. Hemoroidin tipi, kanama ve sarkmanın derecesi, dış hemoroid bileşeni, ağrı, hastanın günlük yaşamının etkilenme düzeyi ve daha önce uygulanan tedaviler birlikte değerlendirilmelidir.

Hemoroid tedavisinde amaç yalnızca mevcut şikâyeti azaltmak değil; hastalığın yapısını doğru belirleyerek gereksiz veya uygun olmayan girişimlerden kaçınmak ve hastaya uygun tedavi basamağını seçmektir.


Doç. Dr. Tayfun Bilgiç
Genel Cerrahi Uzmanı – Proktoloji

Doç. Dr. Tayfun Bilgiç

Doç. Dr. Tayfun Bilgiç

Yayınlanma Tarihi:
Güncelleme Tarihi: