Hemoroid Belirtileri
Hemoroid belirtileri, hemoroidin iç veya dış yerleşimli olmasına ve hemoroidal dokunun yapısına göre değişebilir. Bazı kişilerde dışkılama sırasında kanama ön plandayken bazı kişilerde makat çevresinde şişlik, ağrı, kaşıntı veya dışarı çıkan doku fark edilebilir.
Halk arasında basur olarak da bilinen hemoroid hastalığında en sık karşılaşılan yakınmalar arasında makattan parlak kırmızı kanama, dışarı doğru sarkma, makat çevresinde şişlik, kaşıntı, nemlenme ve rahatsızlık bulunur.
Ancak bu belirtilerin hiçbiri tek başına hemoroid tanısı koydurmaz. Özellikle kanama, şiddetli ağrı, ateş veya belirgin akıntı gibi şikâyetlerde hemoroid dışındaki hastalıkların da değerlendirilmesi gerekir.
Hemoroid Belirtileri Nelerdir?
Hemoroid hastalığında görülebilecek başlıca belirtiler şunlardır:
Makattan parlak kırmızı kan gelmesi
Tuvalet kâğıdında veya klozette kan görülmesi
Dışkılama sırasında makat dışına çıkan doku
Makat çevresinde ele gelen şişlik veya meme
Makat çevresinde kaşıntı ve tahriş
Mukus benzeri akıntı veya nemlenme
Temizlikte zorlanma
Makat bölgesinde dolgunluk veya rahatsızlık
Otururken hassasiyet veya ağrı
Tromboz geliştiğinde ani ve şiddetli ağrı
Belirtilerin dağılımı hemoroidin tipine göre değişir. İç hemoroidde kanama ve sarkma, dış hemoroidde ise şişlik, hassasiyet ve özellikle tromboz geliştiğinde ağrı daha belirgin olabilir.
Hemoroid Nasıl Anlaşılır?
Hemoroid olasılığını düşündüren belirtiler olsa da yalnızca kişinin şikâyetlerine bakılarak kesin tanı konulamaz.
Örneğin dışkılama sırasında parlak kırmızı kanama iç hemoroidle ilişkili olabilirken makat kenarında aniden gelişen sert ve ağrılı bir şişlik tromboze dış hemoroidi düşündürebilir.
Belirti Daha Çok Düşündürdüğü Durum Ağrısız parlak kırmızı kanama İç hemoroidde sık görülebilir Dışkılama sırasında dışarı çıkan doku Sarkan iç hemoroid Makat kenarında şişlik Dış hemoroid veya farklı perianal oluşumlar Ani başlayan sert ve çok ağrılı şişlik Tromboze dış hemoroid Kaşıntı ve nemlenme Sarkan hemoroidal doku veya tahriş Şiddetli ağrı, ateş veya kötü kokulu akıntı Hemoroid dışındaki anorektal hastalıkların da araştırılması gerekir
İç hemoroidler dışarıdan görülmeyebilir. Bu nedenle gerekli durumlarda fizik muayeneye ek olarak anal kanalın iç bölümünün değerlendirilmesi için anoskopi kullanılabilir.
İç Hemoroid Belirtileri Nelerdir?
İç hemoroid anal kanalın iç bölümünde geliştiği için erken dönemde dışarıdan fark edilmeyebilir.
İç hemoroidde öne çıkan belirtiler şunlardır:
Dışkılama sırasında veya sonrasında parlak kırmızı kanama
Tuvalet kâğıdında veya klozette kan görülmesi
Dışkılama sırasında dışarı çıkan doku
İleri sarkmada dışarıda kalan hemoroidal doku
Makat bölgesinde dolgunluk hissi
Mukus benzeri akıntı veya nemlenme
Kaşıntı ve temizlik zorluğu
Komplike olmayan iç hemoroidlerde belirgin ağrı genellikle ön planda değildir. Bu nedenle kanama ve sarkma iç hemoroidin daha karakteristik belirtileridir.
Dış Hemoroid Belirtileri Nelerdir?
Dış hemoroid makat girişinin dış kısmında bulunduğu için çoğu zaman şişlik veya hassasiyet şeklinde fark edilir.
Dış hemoroidde görülebilecek belirtiler şunlardır:
Makat kenarında ele gelen şişlik veya çıkıntı
Dokunmakla hassasiyet
Otururken rahatsızlık
Ağrı veya yanma
Kaşıntı ve tahriş
Tromboz geliştiğinde sert ve çok ağrılı şişlik
Bazı tromboze hemoroidlerde morumsu veya mavimsi görünüm
Dış hemoroidde kanama meydana gelebilir ancak kanama, iç hemoroidde olduğu kadar karakteristik bir bulgu değildir.
Hemoroid Kanaması Nasıl Olur?
Hemoroide bağlı kanama genellikle parlak kırmızı renktedir ve çoğunlukla dışkılama sırasında veya hemen sonrasında fark edilir.
Kan:
tuvalet kâğıdında,
dışkının yüzeyinde,
klozette damla şeklinde
görülebilir.
Özellikle iç hemoroidde kanama belirgin ağrı olmadan meydana gelebilir.
Ancak makattan gelen her kanama hemoroid değildir. Tekrarlayan veya miktarı artan kanamanın hemoroide bağlanmadan önce değerlendirilmesi önemlidir.
Hemoroid Ağrı Yapar mı?
Hemoroidde ağrı, hemoroidin türüne ve komplikasyon gelişip gelişmediğine göre değişir.
Komplike olmayan iç hemoroid genellikle belirgin ağrı oluşturmaz. Dış hemoroidler ise ağrı duyusunun daha yoğun olduğu bölgede bulunduğundan hassasiyet ve ağrı daha belirgin olabilir.
Özellikle tromboze dış hemoroidde ağrı:
ani başlayabilir,
şiddetli olabilir,
oturmayı veya yürümeyi zorlaştırabilir,
sert ve hassas bir şişlikle birlikte görülebilir.
Şiddetli dışkılama ağrısının yalnızca hemoroide bağlanması doğru değildir. Özellikle keskin veya dışkılama sonrasında devam eden ağrıda anal fissür gibi farklı nedenler de değerlendirilmelidir.
Hemoroid Memesi ve Makatta Şişlik Nasıl Olur?
Evet. Hemoroid hastalarında makat çevresinde ele gelen şişlik veya “meme” hissi oluşabilir.
Ancak bu şişliğin yapısı hemoroidin tipine göre farklı olabilir.
Dış hemoroid doğrudan makat kenarında şişlik şeklinde hissedilebilir. İç hemoroid ise ilerlediğinde makat dışına sarkarak dışarıdan görülebilir.
Bu nedenle dışarıda görülen her hemoroidal doku dış hemoroid değildir. Sarkmış bir iç hemoroid de hasta tarafından “dış basur” veya “hemoroid memesi” olarak algılanabilir.
Ani ortaya çıkan sert, morumsu ve çok ağrılı bir şişlik ise tromboze hemoroid açısından değerlendirilmelidir.
Hemoroid Kaşıntı Yapar mı?
Evet. Hemoroid makat çevresinde kaşıntıya neden olabilir.
Özellikle dışarı sarkan iç hemoroidal doku mukus salgısı, nemlenme ve temizlik güçlüğüne neden olabilir. Makat çevresindeki cildin sürekli nemli kalması ve tahriş olması kaşıntıyı artırabilir.
Dış hemoroidde de şişlik ve sürtünmeye bağlı cilt tahrişi kaşıntıya katkıda bulunabilir.
Ancak anal kaşıntının hemoroid dışında birçok nedeni bulunduğundan uzun süren veya belirgin kaşıntının yalnızca hemoroide bağlanması doğru değildir.
Hemoroid Akıntı Yapar mı?
Özellikle sarkan iç hemoroidlerde mukus benzeri akıntı ve makat çevresinde nemlenme görülebilir.
Bu durum iç çamaşırda lekelenmeye, cilt tahrişine, kaşıntıya ve temizlik zorluğuna yol açabilir.
Buna karşılık kötü kokulu, iltihaplı veya sarı-yeşil renkli akıntı hemoroidin tipik belirtisi değildir. Böyle bir akıntı farklı anorektal hastalıkların araştırılmasını gerektirir.
Hemoroid Belirtileri Evreye Göre Değişir mi?
Özellikle iç hemoroidlerde belirtiler hemoroidal dokunun sarkma derecesine göre değişebilir.
Erken evrede kanama ön planda olabilirken sarkmanın ilerlemesiyle:
dışkılama sırasında dışarı çıkan doku,
elle içeri itme ihtiyacı,
temizlik zorluğu,
nemlenme ve kaşıntı
daha belirgin hâle gelebilir.
İç hemoroidin sarkma biçimine göre yapılan hemoroid evreleri sınıflandırması, belirtilerin neden hastadan hastaya değişebildiğini anlamaya yardımcı olur.
Hemoroid Belirtileri Başka Hastalıklarla Karışabilir mi?
Evet. Hemoroidin oluşturduğu belirtilerin önemli bir bölümü başka anorektal veya bağırsak hastalıklarında da görülebilir.
Belirti Hemoroid Dışında Değerlendirilebilecek Durumlar Makattan kanama Anal fissür ve farklı bağırsak kaynaklı hastalıklar Şiddetli dışkılama ağrısı Anal fissür Ateşle birlikte zonklayıcı ağrı ve şişlik Perianal apse Tekrarlayan kötü kokulu akıntı Anal fistül veya enfeksiyon Makat kenarında deri çıkıntısı Fissüre bağlı deri katlantısı veya farklı cilt oluşumları
Bu nedenle belirtilerin benzer olması aynı hastalık olduğu anlamına gelmez.
Hemoroid Belirtileri İçin Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Hemoroid belirtileri hafif olabilir; ancak bazı durumlarda tanının doğrulanması veya farklı hastalıkların dışlanması gerekir.
Özellikle aşağıdaki durumlarda tıbbi değerlendirme önemlidir:
Makattan kanamanın tekrarlaması veya miktarının artması
Yoğun kanamayla birlikte baş dönmesi, halsizlik veya bayılma hissi
Şiddetli veya giderek artan makat ağrısı
Makat çevresinde hızla gelişen sert veya kızarık şişlik
Ateş veya titreme
Kötü kokulu veya iltihaplı akıntı
Dışkılama alışkanlığında açıklanamayan değişiklik
Dışarı çıkan dokunun sürekli dışarıda kalması
Hemoroid tanısı öykü ve fizik muayeneyle değerlendirilir. İç hemoroid şüphesinde mümkün olduğunda anoskopi yapılması, hemoroidal dokunun doğrudan görülmesine ve belirtilerin kaynağının daha doğru değerlendirilmesine yardımcı olabilir.
Muayenede şikâyetin kaynağı belirlendikten sonra hemoroid tedavisi seçenekleri değerlendirilir.
